Poradniki

Jak występować w sądzie?

how-to-get-a-court-appointed-attorney-public-defender
Jak występować w sądzie? (Źródło obrazka)

Niejednokrotnie sporządzanie pism procesowych pod presją czasu jest stresujące, a co dopiero można powiedzieć o występowaniu na sali sądowej. Tam jesteśmy bacznie obserwowani przez sąd, stronę przeciwną, a – jeśli występujemy jako profesjonalni pełnomocnicy – przez naszych klientów.

Sztuka występowania w sądzie jest stara jak samo prawo, a jedynie ci, którzy ją pojęli mogli uznawać się za wybitnych prawników. Któż bowiem nie słyszał na przykład o Cyceronie? Dziś prym w przemawianiu przed sądem wiodą prawnicy z systemu common law. Proces przed sądem np. amerykańskim przypomina bowiem swoisty teatr, w którym prawnicy są aktorami i mogą sobie pozwolić na więcej aniżeli w sądach prawa kontynentalnego. Któż z nas nie kojarzy przemowy Matthew McConaughey’a w filmie „Czas zabijania”? Granie na emocjach, gestykulacja, spacery po sali sądowej – o  tym w zasadzie możemy zapomnieć przed polskim sądem.

Chcielibyśmy wskazać na, naszym zdaniem, pięć najważniejszych reguł, jakie pozwolą Wam dobrze zaprezentować się w sądzie.

  1. Przygotuj się pod kątem faktycznym i prawnym

Od tego należy zacząć w zaciszy pokoju lub gabinetu. Wertowanie akt, przeglądanie dokumentów oraz uważna lektura do tej pory wniesionych pism procesowych to podstawa. Nie pozwólmy, żeby sąd albo strona przeciwna złapała nas na nieznajomości faktów sprawy. Jeśli mamy wątpliwości – zadzwońmy do klienta/szefa lub poprośmy o spotkanie. Poza tym przygotujmy sobie wcześniej pytania do świadków i biegłych, a gdy mamy przed sobą etap głosów stron – najlepiej napiszmy sobie projekt mowy końcowej. Uważnie przygotujmy się również pod kątem prawnym. Zapoznajmy się starannie z przepisami, które dotyczą tego postępowania. Poza tym stale zgłębiajmy swoją wiedzę w zakresie procedury cywilnej, karnej i sądowoadministracyjnej – bardzo często będziemy musieli reagować szybko i nagle. Nie poprzestawajmy jednak na zapoznawaniu się z suchymi regulacjami – wertujmy orzecznictwo i doktrynę, starajmy się jak najlepiej pogłębić swoją wiedzę z zakresu danych regulacji, bo w końcu nie tylko pomoże nam to w danej sprawie, ale też zaprocentuje w przyszłości.

  1. Bądź pewny siebie (ale nie przesadzaj!)

Pewność siebie to podstawa przed sądem. Nie okazuj swoich emocji, lęków i niepewności – strona przeciwna na pewno to wykorzysta. Jeśli Twój lęk wynika z braku znajomości sprawy – patrz punkt 1, jeśli wynika z emocji i stresu związanego przed publicznymi wystąpieniami – patrz punkt 4.

Kilka uwag technicznych:

  • zawsze bądź grzeczny i uprzejmy do sądu oraz wszystkich, którzy znajdują się na sali,
  • słuchaj uważnie wypowiedzi strony przeciwnej oraz świadków i biegłych – jeśli zauważysz sprzeczność, od razu zrób notatkę i postaraj się to wykorzystać,
  • kiedy przemawiasz, stań w lekkim rozkroku i panuj nad dłońmi – gestykulacja nie jest niczym złym, ale musi być kontrolowana,
  • bądź pewny siebie szczególnie tam, gdzie Twoje argumenty są słabe. Może brzmi to paradoksalnie, ale tam, gdzie nie mamy zbyt dużego pola do merytorycznego popisu, warto szczególnie pokazać pewność siebie, aby nadrobić niedociągnięcia sprawy,
  • nie skracaj dystansu! Zawsze odnoś się do sądu i pozostałych uczestników postępowania w sposób oficjalny. Nie używaj kolokwializmów oraz lekceważących zwrotów,
  • kontroluj ton głosu – brzmij donośnie, ale nie unoś się.

Nie wolno jednak przesadzać z pewnością siebie. Wtedy, kiedy przechodzi ona w zarozumiałość na pewno zostanie źle odebrana i nie pozwoli nam zjednać sobie sądu.

  1. Dbaj o piękno języka

Mówmy w sposób świadczący nie tylko o pewności naszych racji, ale też o znajomości języka polskiego. Starajmy się nie popełniać błędów stylistycznych i językowych. Nie „cofajmy się do tyłu”, nie powołujmy się też na „fakty autentyczne” – jednym słowem – unikajmy przede wszystkim pleonazmów. Ćwiczmy się w pięknie języka starając się mówić wyraźnie, spokojnie i z rozwagą. Nie należy powtarzać tych samych myśli na różne sposoby. Skupmy się na wyraźnych i pewnych komunikatach, a „kwiecista mowa prawnika” z czasem na pewno sama przyjdzie.

  1. Staraj się panować nad tremą i stresem

Trema towarzyszy każdemu, a nie ma jej jedynie ten, komu nie zależy na sprawie. Kiedy chcemy dobrze się zaprezentować i wygrać, wtedy zawsze pojawia się jakiś rodzaj lęku i niepewności. Sztuką jest zapanowanie nad tremą i stresem. Zwycięsko wyjdziemy z tego starcia tylko wtedy, gdy nauczymy sobie z tym radzić. Pamiętajmy zatem, że trema i stres to coś naturalnego, co trzeba zaakceptować. Stres może mieć zarówno działanie destrukcyjne (wtedy jest naszym wrogiem), jak i mobilizujące (wtedy jest naszym sprzymierzeńcem). Należy więc pracować nad tym, aby stres obniżyć do poziomu stresu mobilizującego. Łatwiej jednak powiedzieć niż zrobić? Niestety tak. Jedynie wskutek zdobywania doświadczenia i „oswajania się” z salą możemy poradzić sobie ze stresem. Ważne jest to, aby nabrać pewności siebie. Pamiętajmy zawsze o zbawiennym wpływie punktu 1. Nie bójmy się, że po przeciwnej stronie występuje wytrawny radca prawny lub adwokat – oni też się kiedyś uczyli. Staraj się działać szybko, jednak jeśli czegoś nie wiesz, poproś sąd o zakreślenie terminu celem odniesienia się na piśmie np. do stanowiska strony przeciwnej.

  1. Nie zrażaj się!

Jedna rozprawa to nie koniec świata. Jeśli coś Ci nie wyjdzie – nie przejmuj się. Następnym razem na pewno będzie lepiej. Każda kolejna rozprawa to nowe doświadczenie, które czyni Cię lepszym bywalcem korytarzy sądowych. Najważniejsze jest ćwiczenie siebie. Ćwicz przemawianie przed lustrem, żoną, mężem, dziećmi, a nawet psem czy kotem (choć ten ostatni może nie być zainteresowany). Na pewno za parę lub paręnaście lat będziesz śmiać się ze swoich wpadek na początku kariery. Trening czyni mistrza.

Przeczytaj również:

  1. Jak napisać dobry pozew?
  2. Jak napisać dobrą umowę?
  3. Jak napisać dobrą apelację cywilną?

Ewa Rybarczyk, Daniel Rybarczyk

cropped-logo_-blog

Reklamy

2 myśli w temacie “Jak występować w sądzie?”

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

w

Connecting to %s